Atrybuty pozwalają organizować informacje o notatce. Atrybuty zawierają ustrukturyzowane dane, takie jak tekst, linki, daty, pola wyboru i liczby. Atrybuty mogą być również używane w połączeniu z [[Wtyczki społeczności|wtyczkami społeczności]], które potrafią wykonywać przydatne operacje na ustrukturyzowanych danych.
## Dodawanie atrybutów do notatki
Istnieje kilka sposobów dodania atrybutu do notatki:
- Użyj [[Lista poleceń|polecenia]] **Dodaj atrybut**.
- Użyj [[Skróty klawiszowe|skrótu klawiszowego]] **`Cmd/Ctrl+;`**.
- Wybierz **Dodaj atrybut** z menu **Więcej opcji** (wywoływanego ikoną trzech kropek lub kliknięciem prawym przyciskiem myszy na karcie).
- Wpisz `---` na samym początku pliku.
Po dodaniu atrybutu na górze pliku pojawi się wiersz z dwoma polami: _nazwą_ atrybutu i _wartością_ atrybutu.
Jako nazwę możesz wybrać cokolwiek chcesz. Obsidian udostępnia kilka domyślnych atrybutów: `tags`, `cssclasses` i `aliases`.
Po wybraniu nazwy atrybutu możesz nadać mu wartość.
### Rodzaje atrybutów
Oprócz nazwy i wartości atrybuty mają również _rodzaj_. Rodzaj atrybutu określa, jakie wartości może przechowywać i jak Obsidian je obsługuje. Aby zmienić rodzaj atrybutu, kliknij ikonę rodzaju obok nazwy atrybutu i wybierz inną opcję. Możesz również zarządzać rodzajami atrybutów za pomocą wbudowanej wtyczki [[Panel atrybutów]].
Obsidian obsługuje następujące rodzaje atrybutów:
- **[[#Tekst]]**
- **[[#Lista]]**
- **[[#Liczba]]**
- **[[#Pole wyboru]]**
- **[[#Data]]**
- **[[#Data i godzina]]**
- **[[#Tagi]]**
Po przypisaniu rodzaju atrybutu do nazwy, wszystkie atrybuty o tej nazwie w całym skarbcu będą używać tego samego rodzaju.
## Zaawansowane zastosowania
### Wyszukiwanie atrybutów
Atrybuty mają własną [[Szukaj|składnię wyszukiwania]], której można używać razem z innymi terminami i operatorami wyszukiwania. [[Szukaj#Wyszukiwanie atrybutów|Zobacz składnię wyszukiwania atrybutów]].
### Szablony
Możesz dodawać atrybuty do [[Wtyczki/Szablony|szablonów]].
Gdy wstawisz szablon do aktywnej notatki, wszystkie atrybuty z szablonu zostaną dodane do notatki. Obsidian połączy również wszelkie atrybuty istniejące w notatce z atrybutami szablonu. ^templates-properties
### Zmiana nazwy atrybutów
Możesz zmienić nazwę atrybutu, klikając go prawym przyciskiem myszy w [[Panel atrybutów|widoku wszystkich atrybutów]].
### Tryby wyświetlania
Możesz zmienić sposób wyświetlania atrybutów w notatce, przechodząc do **[[Ustawienia]] → Edytor → Atrybuty pliku**. Dostępne opcje to:
- **Widoczne** (domyślnie) – wyświetla atrybuty na górze notatki, jeśli istnieją.
- **Ukryte** – ukrywa atrybuty, które nadal można wyświetlić na pasku bocznym za pomocą [[Panel atrybutów]].
- **Kod** – wyświetla atrybuty w formacie zwykłego tekstu YAML.
### Snippety CSS
Możesz używać [[Snippety CSS|snippetów CSS]], aby zmieniać wygląd konkretnych notatek.
### Nieobsługiwane funkcje
Kilka funkcji nie jest obecnie obsługiwanych w Obsidian:
- **Zagnieżdżone atrybuty**: Aby przeglądać zagnieżdżone atrybuty, zalecamy korzystanie z [[Podglądy i tryb edycji#Tryb źródłowy|trybu źródłowego]].
- **Masowa edycja atrybutów**: Do zaawansowanej masowej edycji poza [[Panel atrybutów|panelem atrybutów]] zalecamy narzędzia takie jak VSCode, skrypty i wtyczki społeczności.
- **Markdown w atrybutach**: Jest to celowe ograniczenie, ponieważ atrybuty są przeznaczone do małych, atomowych fragmentów informacji czytelnych zarówno dla ludzi, jak i maszyn.
## Skróty klawiszowe
### Dodawanie atrybutu
| Akcja | Skrót klawiszowy |
|---|---|
|Dodaj nowy atrybut|`Cmd + ;`|
### Nawigacja między atrybutami
Gdy atrybut jest aktywny:
| Akcja | Skrót klawiszowy |
|---|---|
|Przejdź do następnego atrybutu|`Strzałka w dół` lub `Tab`|
|Przejdź do poprzedniego atrybutu|`Strzałka w górę` lub `Shift+Tab`|
|Przejdź do edytora|`Alt+Strzałka w dół`|
### Zaznaczanie atrybutów
| Akcja | Skrót klawiszowy |
|---|---|
|Rozszerz zaznaczenie w górę|`Shift+Strzałka w górę`|
|Rozszerz zaznaczenie w dół|`Shift+Strzałka w dół`|
|Zaznacz wszystko|`Cmd+A`|
### Edycja atrybutów
| Akcja | Skrót klawiszowy |
|---|---|
|Edytuj nazwę atrybutu|`Strzałka w lewo`|
|Edytuj wartość atrybutu|`Strzałka w prawo`|
|Aktywuj atrybut|`Escape`|
|Usuń atrybut|`Cmd+Backspace`<br><br>jeśli jakiekolwiek atrybuty są zaznaczone, usunięte zostanie zaznaczenie.|
|Cofnij|`Cmd+Z`|
|Ponów|`Cmd+Shift+Z`|
### Vim (zaawansowane)
| Akcja | Skrót klawiszowy |
|---|---|
|Przesuń w dół|`j`|
|Przesuń w górę|`k`|
|Aktywuj klucz|`h`|
|Aktywuj wartość|`l`|
|Aktywuj wartość (kursor na końcu)|`A`|
|Aktywuj wartość (kursor na początku)|`i`|
|Utwórz nowy atrybut|`o`|
## Format atrybutów
Atrybuty są przechowywane w formacie [YAML](https://yaml.org/) na początku pliku. YAML to popularny format łatwy do odczytania zarówno przez ludzi, jak i komputery.
Nazwy atrybutów są oddzielone od wartości dwukropkiem, po którym następuje spacja:
```yaml
---
name: value
---
```
Kolejność par nazwa-wartość nie ma znaczenia, ale każda nazwa musi być unikalna w obrębie notatki. Na przykład nie można mieć więcej niż jednego atrybutu `tags`.
Wartości mogą być [[#Tekst|tekstem]], [[#Liczba|liczbami]], [[#Pole wyboru|polami wyboru]], [[#Data|datami]], [[#Data i godzina|datami i godzinami]] lub [[#Lista|listami]].
### Tekst
Atrybuty tekstowe zawierają pojedynczą linię tekstu. Formatowanie Markdown nie jest renderowane w atrybutach tekstowych. Hashtagi nie tworzą tagów, gdy są używane w atrybutach tekstowych.
Atrybuty tekstowe mogą zawierać adresy URL i [[Łącza wewnętrzne]] przy użyciu składni `[[Link]]`. [[Łącza wewnętrzne]] w atrybutach tekstowych muszą być otoczone cudzysłowami. Obsidian automatycznie je doda, jeśli ręcznie wpiszesz łącza wewnętrzne do atrybutów, ale uważaj, aby je dodawać podczas korzystania z wtyczek szablonów.
```yaml
---
title: A New Hope
link: "[[Episode IV]]"
url: https://www.example.com
---
```
### Lista
Atrybuty listowe zawierają wiele wartości. Każda wartość na liście pojawia się w osobnej linii, poprzedzona myślnikiem (-) i spacją.
Wartości listy mogą zawierać tekst, liczby i [[Łącza wewnętrzne]]. Gdy używasz [[Łącza wewnętrzne|łączy wewnętrznych]] w atrybutach listowych, otocz je cudzysłowami.
```yaml
---
cast:
- Mark Hamill
- Harrison Ford
- Carrie Fisher
links:
- "[[Link]]"
- "[[Link2]]"
---
```
### Liczba
Atrybuty liczbowe muszą zawsze być literalnymi liczbami, a nie wyrażeniami z operatorami. Dozwolone są zarówno liczby całkowite, jak i dziesiętne.
```yaml
---
year: 1977
pie: 3.14
---
```
### Pole wyboru
Atrybuty pól wyboru przyjmują wartości `true` lub `false`. W podglądzie na żywo wyświetlane są jako pole wyboru.
```yaml
---
favorite: true
reply: false
last: # Wartość nieokreślona; często traktowana jako false
```
### Data
Atrybuty daty są przechowywane w następującym formacie:
```yaml
---
date: 2020-08-21
---
```
Selektor daty korzysta z domyślnego formatu daty i godziny systemu operacyjnego. Możesz go zmienić w ustawieniach systemowych:
> [!info]- Windows
> **[[Ustawienia]] → Czas i język → Język i region → Format regionalny → Zmień formaty**
>
> ![[Windows-OS-DateTime.png#interface]]
> [!info]- Mac OS
> **Preferencje systemowe → Język i region → Format daty**
>
> ![[Mac-OS-DateTime.png|450]]
Gdy wtyczka [[Dziennik]] jest włączona, atrybut daty będzie dodatkowo działać jako łącze wewnętrzne do odpowiedniej codziennej notatki dla tej daty.
![[Dziennik#^daily-notes-date]]
### Data i godzina
Atrybuty daty i godziny zawierają zarówno datę, jak i konkretną godzinę, przechowywane w następującym formacie:
```yaml
---
time: 2020-08-21T10:30:00
---
```
Podobnie jak [[#Data|atrybuty daty]], selektor daty i godziny korzysta z domyślnego formatu systemu operacyjnego. Możesz go zmienić w ustawieniach systemowych.
### Tagi
Atrybuty tagów to specjalny rodzaj atrybutu używany wyłącznie przez właściwość `tags`. Tego rodzaju atrybutu nie można przypisać do innych właściwości.
Atrybuty tagów są formatowane jako lista, w której każdy tag znajduje się w osobnej linii, poprzedzony myślnikiem (-) i spacją.
```yaml
---
tags:
- journal
- personal
- draft
---
```
Atrybut `tags` jest jednym z [[#Domyślne atrybuty|domyślnych atrybutów]] Obsidian. Zobacz [[Tagi]], aby uzyskać więcej informacji o używaniu tagów w Obsidian.
### Atrybuty JSON
Chociaż zalecamy używanie YAML do definiowania atrybutów, możesz również definiować atrybuty przy użyciu [JSON](https://www.json.org/):
```json
---
{
"tags": ["journal"],
"publish": false
}
---
```
Należy pamiętać, że blok JSON zostanie odczytany, zinterpretowany i zapisany jako YAML.
## Domyślne atrybuty
Obsidian zawiera zestaw domyślnych atrybutów:
| Atrybut | Rodzaj | Opis |
| ------------ | ------ | ------------------------------------------------------------ |
| `tags` | Lista | Zobacz [[Edycja i formatowanie/Tagi\|Tagi]]. |
| `aliases` | Lista | Zobacz [[Aliasy]]. |
| `cssclasses` | Lista | Pozwala stylizować poszczególne notatki za pomocą [[Snippety CSS|snippetów CSS]]. |
### Atrybuty dla Obsidian Publish
Następujące domyślne atrybuty mogą być używane z [[Wprowadzenie do Obsidian Publish|Obsidian Publish]]:
| Atrybut | Opis |
| ------------- | ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- |
| `publish` | Zobacz [[Opublikuj swoją zawartość#Automatyczne wybieranie danych do publikacji\|Automatyczne wybieranie danych do publikacji]]. |
| `permalink` | Zobacz [[Łącza stałe\|Łącza stałe]]. |
| `description` | Zobacz [[Podglądy linków w mediach społecznościowych#Opis\|Opis]]. |
| `image` | Zobacz [[Podglądy linków w mediach społecznościowych#Obraz\|Obraz]]. |
| `cover` | Zobacz [[Podglądy linków w mediach społecznościowych#Obraz\|Obraz]]. |
### Przestarzałe atrybuty
Te atrybuty zostały uznane za przestarzałe w Obsidian 1.4 i powinny zostać zastąpione ich nowoczesnymi odpowiednikami. Wsparcie dla nich jako [[#Domyślne atrybuty|domyślnych atrybutów]] zostało usunięte w Obsidian 1.9.
| Atrybut | Opis |
|-|-|
| `tag` | Przestarzały alias dla `tags`. |
| `alias` | Przestarzały alias dla `aliases`. |
| `cssclass` | Przestarzały alias dla `cssclasses`. |
> [!tip] Jeśli potrzebujesz przekonwertować pliki w swoim skarbcu do formatu [[#Domyślne atrybuty|domyślnych atrybutów]], możesz użyć [[Konwerter formatowania]], aby zmienić cały skarbiec masowo.